Главная » 2026 » Январь » 26 » Ел ағасы - Тұрақмақсұм Ахмедов (Полатбек ЖАНБАЕВ)
18:09
Ел ағасы - Тұрақмақсұм Ахмедов (Полатбек ЖАНБАЕВ)

Көңілі кең даладай, көкірегі шежіреге толы ел ағалары болады. Сондай сыйлы жан­дардың бірі – Степногорск қаласының тұрғыны Ахмедов Тұрақмақсұм Кенжебекұлы деп айта аламыз. Ел ағасы жасы­на келіп жеткен Төкең өмірінің көбін ұстаздық кәсіпке арнаған кісі. Сонау Тауелібай жұртынан Сарыарқаның нақ төріндегі жас шаһар Степногорға келге­лі ағамыз өзін жаңа қырынан көрсетті. Алдында өнеге тұтар ағаларынан өрнек алып, өзі де кейінгі буын жастарға ақыл ай­татын шаққа келді.

Тауелібай өңірі Сыр мен Әмудің аралығын алып жатқан қазақтың кең да­ласы. Әйтеке би бабамыз жатқан Нұрата, кенге бай Науайы өңірі соған кіреді. Жа­лаңтөс бабамыз билік құрған өңірді ешкім де қазаққа жат деп айта алмайды. Кени­мех пен Тамды, Зарафшан мен Үшқұдық қойнауы алтынға толы аймақ, шаруасы жайлы малды дала.

Тұрақмақсұм Кенжебекұлы осы өңірдің төл баласы. Оның атажұртқа еш жаттығы жоқ. Кезінде Тауелібай Өзбекстан Респу­бликасының аумағында қалып кетті. Енді өткен тарихқа ешкім де тас ата алмайды.

Ол бала жастан ұстаздарына еліктеп өсті. Есейгенде мұғалім болсам деген ар­маны болған. Өсе келе осы мақсат жолын­да талпыныстармен алға ұмтылды. Әкесі соғыс ардагері болатын. Капитан шенін­дегі әкенің қарапайым жұрттан ерекшелігі – оның ержүректігі, өжеттігі болса керек. Осындай әкеден өнеге алған Тұрақмақсұм да жаман бала болып өскен жоқ.

Кйіпкеріміз Ахмедов Тұрақмақсұм Кен­жебекұлы 1960 жылдың 26-тамызында Кенимех ауданының орталығында дүниеге келді. Соғыс зардабын жеңіп, елге қызмет етуде де талмай тер төгіп жүрген әкесінен өнеге алды. Кеудесі марапаттарға толы Кенжекең Кенимех ауданының мен деген шаруагері болды. Жұмысшылар комитеті­нің төрағасы, партия ұйымының хатшысы, аудандық қаржы бөлімі мен мемлекеттік сақтандыру мекемесінің басшысы болған. Мал фермасының меңгерушісі болып халқына сіңімді еңбек етті.

Шежірені айтар болсақ, атасы Ахмед ақсақал көп балалы отбасының тірегі бо­лған еді. Бір үйдің балалары: Жұманазар, Есназар, Қосназар, Өтеназар, Қайыпна­зар, Ілияс, Әлімжан, Асылбек, Жұмабек, Кенжебек, Артанбек, Мәнібек, Жәнібек, Шырынгүл, Назымгүл, Ханымгүл және Жанымгүлдер қатар өскен бауырлар. Ахмед атаның үш кемпірі болған. Олар: Паңкүл, Зиба және Күміс аналарымыз. Ір­гесі кең әулет мәуелі бәйтеректей көркейіп өсті.

Тұрақмақсұм ағаның анасы – Асана­лиева Масаты Үсенбайқызы бала тәр­биесімен айналысқан үй бикесі-тұғын. Отбасында екі қыз бен үш ұл тәрбиелен­ді. Төкеңнен өзге Қалдыгүл, Құрақбай, Қайрат және Роза атты бауырлары қатар өсті. Қалдыгүл апай тағдырдың жазуымен жалғаннан ерте кетті.

Тұрақмақсұм Кенжебекұлы Кенимех ау­данының орталығындағы №6 Карл Маркс атындағы қазақ орта мектебінде білім алып, осы білім ұясын 1977 жылы ойдағы­дай бітірді. Орта білім алған ол өз арманы­на жету үшін Алматы қаласындағы қаза­қтың Абай атындағы педагогикалық инсти­тутына өз құжаттарын тапсырып, емтихан сынақтарына дайындалды. Кеңес үкіметі­нің осынау жылдарында Алматыдағы ин­ституттарға оқуға түсу өте қиын болатын. Соған қарамастан Тұрақмақсұм ағамыз үлкен тәуекелге бел байлап, өзінің аби­туриенттік кезеңін ойын қумастан, дәріске дайындалумен өткізді. Александр Пушкин атындағы орталық кітапханадан шықпай, емитхандарға дайындалды. Еңбегі да­лаға кетпей, жолы болды. «Талаптыға нұр жауар» дегендей, балаң жігіт Тұрақ­мақсұм студенттер қатарынан орын алды. Қуанышы қойнына сыймай қуанғаны әлі есінде. Үлкен арман жолындағы жастық шағы білім іздеумен өтті.

Туған жерге қолына мұғалім деген ди­пломмен оралған Тұрақмақсұм ағамыз баяғы өзі оқыған Карл Маркс атындағы орта мектепке мұғалім болып орналасты. Қоғамтану және тарих пәндерінен дәріс өтті. Бұрынғы ұстаздары оны жас мұға­лім ретінде қабылдады. Осында тәжіри­бе арттырған жас ұстаз екі жылдан соң саяси қоғамдық жұмысқа шақырылды. «Балақарақ» ауылындағы «Октябрьдің 40 жылдығы» атындағы совхозда комсо­мол комитетінің хатшысы болып сайлан­ды. Жастар ұйымында жалынды жұмыс жасап, игі істердің бастамашысы болды. Жастармен бірге көптеген игі істердің жү­зеге асуына мұрындық болды. Осындай ынталылығының арқасында Тұрақмақсұм ағамыз 1985 жылы Кенимех аудан­дық комсомол комитетіне жоғарылады. Жастар құқығы жөніндегі басшысы болып жауапты қызмет атқарды. Құрамында 725 комсомал мүшесі бар комитетте осындай жауапты мамандық қызмет атқаратын бо­лған. Сол кезде Кенимех ауданында 818 комсомол мүшесі болған. Сонымен бірге Тұрақмақсұм ағамыз Навоий облыстық комсомол комитетінің пленум және бюро мүшесі болған. Жастар ұйымындағы аса жауапты жұмыстарды ағамыз үлкен ыж­дағаттылықпен атқара білді.

1988 жылдың тамыз айында Т.К.Ахме­дов Нұрбұлақ ауылындағы Елібай Күзем­баев атындағы мектепке жұмысқа жолда­мамен жіберілді. Елібай Күзембаев соғыс жылдарында Кенимех аудадындағы бірін­ші хатшы болған басшы еді. Ол кезде бұл орта мектеп Чапаев атындағы білім ұясы болған. Осы білім ұясында ағамыз жақсы қызмет атқарды. Ұйымдастырушылық, іс­керлік қабілетінің арқасында үлкен бедел­ге ие болды. Сосын аудандық білім бөлімі ағамыздың қызметін тағы да жоғарылат­ты. Кенимех аудандық білім бөлімінің әдіскерлік кабинетін басқарды. Енді бұл жұмыс аса бір жауапты әрі мансапты орын болатын. Қарамағында бірқанша адамдар жұмыс жасайды. Ауданның білім ұяларын­дағы білім беру сапасына осы кісі жауапты болды. Аз уақыттан соң ағамыз аудандық білім бөлімі басшысының орынбасары болып қызмет атқарды. Ол кезде Кени­мех ауданында 41 мектеп бар еді. Соның 34-і қазақ тіліндегі білім ұясы болса, 2 қа­рақалпақ, 3 өзбек, 1 орыс тілінде және 1 аралас тілде оқытатын мектептер болған. Ағамыз 2003 жылы Мөйдін Әлқожаев атындағы №1орта мектепке директор бо­лып жұмыс жасады. Бұдан соң облыстық білім басқармасында жауапты қызметін жалғастырды. Инспектор ретінде Навоий облысындағы білім ұяларының жұмыс са­пасын тексерді.

Тұрақмақсұм ағамыз 2005 жылы Атажүртқа қоныс аударды. Ақмола облысының Степногорск қаласына от­басымен көшіп келді. Кезінде ағамыз гео­логиялық барлау техникумында да оқыған болатын. Енді осы дипломның пайдаға асатын кезі келген сияқты. «Қазақалтын» ТМК АҚ компаниясында геолог болып қызмет атқарды. 2023 жылы зейнет де­малысына шыққанша таукен саласында шебер, учаске бастығы болып қызметтер атқарды. Ағаның өмірлік жолдасы Парда­баева Патима Досмаханқызы да мұғалім, Ол кісі Ташкент қаласындағы Низами атындағы мемлекеттік педагогикалық ин­ститутында филолог мамандығы бойын­ша оқыған. Мектептерде қазақ тілі мен әдебиеті пәндерінен шәкірттеріне ұзақ жылдар бойы білім беріп келді. Отбасын­да 3 ұл мен 1 қыз бар. Үлкен ұлы Медет Кенжебеков 1980 жылы туған. Жоғары білімді таукен инженері. Астанада компа­нияда атқарушы директор. Келіншегі Қар­жауова Эланура Қалмырзақызы да таукен инженері. Елордадағы техникалық-биз­нес университетінде аға оқытушы болып жұмыс істейді. Екінші ұлы Ахмедов Ерлан 1983 жылы туған. Ол да таукен инжене­рі. Компанияда каръер бастығы болып жұмыс жасайды. Үшінші ұлы Ахмедов Төлепберген 1984 жылы туған. Алматы қаласында тұрады. Мектепте дене тәр­биесінен шәкірттеріне сабақ береді. Ке­ліншегі Айнабекова Айгерім Мұстафақызы өз кәсібінің иесі. Отбасындағы жалғыз қыз Ахмедова Ғазиза 1987 жылы туған. Алма­ты қаласында бизнеспен шұғылданады. Ауыл шаруашылығы институтының ес­еп-кредит саласын меңгерген. Күйеу бала Жандос Үсенұлы кәсіпкер.

Тұрақмақсұм ағамыз бен Патима апамыз ұрпақтарынан 13 немере сүйіп отыр. Ерланы қолында. Немерелері қу­аныштары болып жүр. Үлкен немересі Тұрақмақсұм Ұзақбек Медетұлы Алматы­даға политехникалық университетінің айти технология факультетінде 2-курста оқиды. Аянат және Дидар немерелері ата-әже­сімен бірге тұрады. Мектептегі озат оқу­шылар.

Ел ағасы Тұрақмақсұм Ахмедов ақ­сақалдық жасқа келді. «Халыққа білім беру ісінің үздігі», «Еңбек ардагері» сынды басқа да бірқанша марапаттардың иесі. Қоғамдық жұмыстарға да атсалысады. Қалалық кітапханада өткен басқосуда ағамыз көпшілікке өз білген ақылын ай­тып, жастарға өнеге көрсетті. Қалалық кітапхана қорына кітаптар сыйлап, әде­биетке деген жанашырлығын танытқан болатын. Көпшілік жиындарда, мереке­лерде ағамыз өз білгенін ортаға салып, жұртшылықпен жақсы қарым-қатынаста болады. «Көп жасағаннан емес – көп­ті көргеннен ақыл сұра» деп қазақ бекер айтпаған. Айтары көп Тұрақмақсұм Кен­жебекұлы зейнет жасында бақытты ғұмыр кешуде. Аға буыннан өнеге алып, өз біл­гендерін жастарға айтудан жалыққан емес. Алдыңда ағаң барда алаңсызсың. Біз де осындай ағалардан өнеге алып ке­леміз.

Просмотров: 16 | Добавил: Admin | Рейтинг: 0.0/0
Всего комментариев: 0
avatar